អដ្ឋកថាតិកណ្ឌកីសូត្រ

គប្បីជ្រាបវិនិច្ឆ័យក្នុងតិកណ្ឌកីសូត្រទី ៤ ដូចតទៅនេះ បទថា អប្បដិកូលេ បានដល់ ក្នុងអារម្មណ៍ដែលមិនបដិកូល ។ បទថា បដិកូលសញ្ញី បានដល់ មានសេចក្តីសម្គាល់យ៉ាងនេះថា នេះបដិកូល ។ ក្នុងបទទាំងពួងក៏ន័យ នេះដូចគ្នា ។ សួរថា ភិក្ខុនេះ នៅយ៉ាងនេះបានដូចម្តេច ។ ឆ្លើយថា ភិក្ខុពង្រីកទៅក្នុងវត្ថុដែលគួរប្រាថ្នា ដោយភាពជារបស់មិនស្អាត ឬ បង្អោននាំចូលទៅ ដោយភាពជារបស់មិនទៀង ឈ្មោះថា មានការសម្គាល់ ក្នុងវត្ថុ មិនបដិកូលថា ជាបដិកូលដោយអាការយ៉ាងនេះ ។ ភិក្ខុពង្រីកទៅក្នុង វត្ថុដែលមិនគួរប្រាថ្នាដោយមេត្តា ឬបង្អោននាំចូលទៅថាជាធាតុ ឈ្មោះថា មានការសម្គាល់ក្នុងវត្ថុបដិកូលថាមិនជាបដិកូល ដោយអាការយ៉ាងនេះ ។ ក្នុងបទទាំង ២ នេះ លោកពោលដល់តតិយវារៈ និងចតុត្ថវារៈ ដោយន័យ ដើម និងន័យក្រោយ ។ លោកពោលន័យទី ៥ ដោយឆឡង្គុបេក្ខាៗ នេះ ដូចគ្នានឹងឧបេក្ខារបស់ព្រះខីណាស្រព តែមិនមែនឧបេក្ខារបស់ព្រះខីណាស្រព ទេ ។ ក្នុងបទទាំងនោះ បទថា ឧបេក្ខកោ វិហរេយ្យ បានដល់ តាំងនៅក្នុង ភាពជាកណ្តាល ។ បទថា ក្វចិនិ បានដល់ ក្នុងអារម្មណ៍ណាមួយ ។ បទថា កត្ថចិ បានដល់ ក្នុងទឹកដីណាមួយ ។ បទថា កិញ្ចិនា គឺមានប្រមាណ តិចតួចណាមួយ ។ ក្នុងសូត្រនេះ ត្រាស់វិបស្សនាតែម្យ៉ាង ក្នុងឋានៈ ៥ ដោយ ប្រការដូច្នេះ ។ ភិក្ខុមួយរូបដែលប្រារព្ធវិបស្សនា ក៏បំពេញវិបស្សនានោះបាន សូម្បីសមណៈដែលជាពហូសូត មានញាណ មានបញ្ញាក្រៃលែងក៏បំពេញបាន ព្រះសោតាបន្ន ព្រះសកទាគាមី និងព្រះអនាគាមី រមែងធ្វើបានទាំងអស់ ព្រះខីណាស្រព មិនចាំបាច់ពោលឡើយ ។