អដ្ឋកថា ធម្មារាមត្ថេរវត្ថុទី ៤

ក្នុងកាលចប់ទេសនា មហាជនបានសម្រេចអរិយផលទាំងឡាយ មាន សោតាបត្តិផលជាដើម ដូច្នេះឯង ។ រឿង កោកាលិកភិក្ខុ ចប់ ៥ រឿង ព្រះធម្មារាមត្ថេរ លំនាំដើម ព្រះសាស្តា កាលគង់នៅក្នុងវត្តជេតពន ទ្រង់ប្រារព្ធព្រះធម្មារាមត្ថេរ ត្រាស់ព្រះធម្មទេសនានេះថា ធម្មារាមោ ធម្មរតោ ជាដើម ។ បានឮមកថា កាលព្រះសាស្តាត្រាស់ថា បរិនិព្វានរបស់តថាគតនឹងមាន ដោយកន្លងទៅ ៤ ខែ តាំងអំពីខែនេះទៅ ភិក្ខុច្រើនពាន់រូបត្រាច់ចោមរោម ព្រះសាស្តាហើយ ។ បណ្តាភិក្ខុទាំងនោះ ភិក្ខុដែលជាបុថុជ្ជន មិនអាចអត់សង្កត់ទប់នូវ ទឹកភ្នែកបាន ធម្មសង្វេគកើតដល់ព្រះខីណាស្រពហើយ ភិក្ខុទាំងពួងប្រឹក្សាគ្នា ថា យើងនឹងធ្វើអ្វីហ្ន៎ ដូច្នេះហើយ ក៏ត្រាច់ទៅដោយរួមគ្នាជាពួកៗ ។ ចំណែកភិក្ខុមួយរូប ឈ្មោះធម្មារាមៈ មិនចូលទៅកាន់សម្នាក់របស់ភិក្ខុ ទាំងឡាយ ទោះភិក្ខុទាំងឡាយពោលថា អាវុសោ អ្នកយ៉ាងមេចទៅហើយ ក៏ មិនឆ្លើយ គិតថា បានឮថា ព្រះសាស្តានឹងបរិនិព្វានក្នុងកាលកន្លងទៅ ៤ ខែ ចំណែកអាត្មាអញ ជាអ្នកមានរាគៈមិនទាន់ទៅប្រាស កាលព្រះសាស្តាគង់ ព្រះជន្មនៅនេះឯង អញនឹងព្យាយាមសម្រេចអរហត្ត ដូច្នេះហើយ ជាបុគ្គល ម្នាក់ឯងបុណ្ណោះ អាវជ្ជនៈ គិត រពឫកដល់ធម៌ដែលព្រះសាស្តាទ្រង់សម្តែង ហើយ ។ ភិក្ខុទាំងឡាយក្រាបទូលរឿងនោះ ដល់ព្រះតថាគតថា បពិត្រព្រះអង្គ ធម្មារាមៈ មិនបានធ្វើសូម្បីត្រឹមតែការអើពើក្នុងព្រះអង្គ មិនធ្វើសូម្បីត្រឹមតែ ការប្រឹក្សាជាមួយពួកខ្ញុំព្រះអង្គថា បានឮថា ព្រះសាស្តានឹងបរិនិព្វាន តើពួកយើង នឹងធ្វើអ្វី ។ ព្រះសាស្តា ទ្រង់ឲ្យហៅភិក្ខុនោះមកហើយត្រាស់សួរថា ម្នាលភិក្ខុ បាន ឮថា អ្នកធ្វើយ៉ាងនោះពិតឬ ព្រះធម្មារាមៈពោលថា ករុណាព្រះអង្គ ព្រះ