អដ្ឋកថា កុឡត្ថេរគាថា

គាថារបស់ព្រះកុឡត្ថេរ មានពាក្យផ្តើមថា ឧទកំ ហិ នយន្តិ ដូច្នេះជាដើម ។ រឿងរបស់ព្រះថេរៈមានអត្ថុប្បត្តិហេតុដូចម្តេច ។ បានឮថា ព្រះថេរៈនេះ ក្នុងកាលមុន សន្សំកុសលដែលជាឧបនិស្ស័យ នៃព្រះនិព្វានដ៏ច្រើន ដល់ព្រមដោយអធិការ ឃើញព្រះមានព្រះភាគព្រះនាម ថាវិបស្សីយាងទៅក្នុងអាកាស មានចិត្តជ្រះថ្លាហើយ ប្រាថ្នានឹងថ្វាយផ្លែដូង ទើបឈរ ។ ព្រះបរមសាស្តា ទ្រង់ជ្រាបវារៈចិត្តរបស់កុលបុត្តនោះហើយ ទ្រង់ចុះមក ទទួលហើយ ។ កុលបុត្តនោះ មានចិត្តជ្រះថ្លា បាននូវសទ្ធា ទើបចូលទៅ គាល់ព្រះសាស្តាទូលសូមបព្វជ្ជាហើយ ។ ព្រះសាស្តាត្រាស់នឹងភិក្ខុណាមួយ រូបថា ចូរអ្នកឲ្យកុលបុត្តនេះបួស ។ កុលបុត្តនោះបព្វជ្ជាហើយ បានឧបសម្បទា បំពេញសមណធម៌ ចុតិ អំពីភពនោះហើយ អន្ទោលទៅក្នុងទេវតា និងមនុស្សទាំងឡាយអស់ ៦ ពុទ្ធន្តរ ក្នុងពុទ្ធប្បាទនេះ កុលបុត្តនេះកើតក្នុងត្រកូលព្រាហ្មណ៍ក្នុងនគរសាវត្ថី មានឈ្មោះថា កុឡៈ ។ កុលបុត្តនោះចម្រើនវ័យហើយ មានសេចក្តីជ្រះថ្លា ក្នុងព្រះសាសនា បួសក្នុងសម្នាក់របស់ព្រះមានព្រះភាគ មិនអាចញ៉ាំង គុណវិសេសឲ្យកើតឡើងបាន ព្រោះជាអ្នកច្រើនដោយសេចក្តីរាយមាយ ។ ថ្ងៃមួយ ចូលទៅក្នុងស្រុកដើម្បីបិណ្ឌបាត ឃើញមនុស្សទាំងឡាយកំពុងជីក ដីក្នុងរវាងផ្លូវ ធ្វើជាប្រឡាយបង្ហូរទឹកទៅកាន់ទីដែលខ្លួនប្រាថ្នា កំណត់ហេតុ នោះទុកចូលកាន់ស្រុក ឃើញជាងព្រួញម្នាក់ ដាក់ព្រួញចូលទៅក្នុងឃ្នាប សម្រាប់ពត់ សម្លឹងដោយកន្ទុយភ្នែក ហើយពត់ឲ្យត្រង់ ទើបកំណត់ហេតុ នោះទុក និមន្តទៅទៀត ឃើញជាងចាំងឈើ កំពុងចាំងកង់រថ មានកាំ ខ្នងកង់និងដុំជាដើម កំណត់ហេតុនោះទុក ចូលទៅកាន់វិហារ ធ្វើភត្តកិច្ច ហើយ ទុកបាត្រនិងចីវរ អង្គុយក្នុងទី