អដ្ឋកថាមគ្គសច្ចនិទ្ទេស

សម្មាសង្កប្បៈ មានការលើកឡើងត្រូវជាលក្ខណៈ ។ សម្មាវាចា មានការកំណត់ ត្រូវជាលក្ខណៈ ។ សម្មាកម្មន្តៈ មានការឲ្យតាំងឡើងត្រូវជាលក្ខណៈ ។ សម្មាអាជីវៈ មានការឲ្យផូរផង់ត្រូវជាលក្ខណៈ ។ សម្មាវាយាមៈ មានការផ្គង ត្រូវជាលក្ខណៈ ។ សម្មាសតិ មានការប្រាកដត្រូវជាលក្ខណៈ ។ សម្មាសមាធិ មានការតាំងមាំត្រូវជាលក្ខណៈ ។ ក្នុងមគ្គទាំងនោះ មគ្គមួយៗ រមែងមានកិច្ច ៣ យ៉ាង គឺសម្មាទិដ្ឋិ រមែង លះមិច្ឆាទិដ្ឋិ ព្រមទាំងកិលេស ដែលជាសត្រូវដល់ខ្លួន រមែងធ្វើនិរោធឲ្យ ជាអារម្មណ៍ និងរមែងឃើញសម្បយុត្តធម៌ ព្រោះមិនវង្វេងដោយអំណាច កម្ចាត់មោហៈដែលបិទបាំងសម្បយុត្តធម៌ទាំងឡាយបាន ។ សូម្បីសម្មាសង្កប្បជាដើម ក៏លះមិច្ឆាសង្កប្បជាដើមបានដូចគ្នា និងធ្វើនិព្វានឲ្យជាអារម្មណ៍ ។ តែបើពោលដោយការផ្សេងៗ គ្នា ក្នុងទីនេះ សម្មាសង្កប្បៈ លើក ចិត្តឡើងកាន់សហជាតធម៌ដោយប្រពៃ សម្មាវាចា កំណត់យកដោយប្រពៃ សម្មាកម្មន្តៈ ឲ្យតាំងឡើងដោយប្រពៃ សម្មាអាជីវៈ ឲ្យផូរផង់ហើយដោយ ប្រពៃ សម្មាវាយាមៈ ផ្គងដោយប្រពៃ សម្មាសតិ ឲ្យប្រាកដដោយប្រពៃ សម្មាសមាធិ តាំងមាំដោយប្រពៃ ។ ម្យ៉ាងទៀត សម្មាទិដ្ឋិនេះ ក្នុងចំណែកខាងដើម មានខណៈផ្សេងគ្នា មាន អារម្មណ៍ផ្សេងគ្នា ក្នុងកាលនៃមគ្គមានខណៈតែមួយ មានអារម្មណ៍តែមួយ ។ តែដោយកិច្ច រមែងបានឈ្មោះ ៤ យ៉ាងថា ទុក្ខេញាណំ ជាដើម ។ សូម្បី សម្មាសង្កប្បជាដើម ក្នុងចំណែកខាងដើមក៏មានខណៈផ្សេងគ្នា មានអារម្មណ៍ ផ្សេងគ្នា ក្នុងកាលនៃមគ្គមានខណៈតែមួយ មានអារម្មណ៍តែមួយ ។